Jak budować odporne wspólnoty w czasach niepewności? Jak skutecznie współpracować ponad podziałami i odpowiadać na wyzwania przyszłości? – spytała Fundacja Rozwoju Demokracji Lokalnej im. Jerzego Regulskiego (FRDL). Organizacja zaznaczyła przy tym, że Polska lokalna nie zmienia się sama. Zmienia się wtedy, gdy ludzie zaczynają działać razem. To właśnie tej idei poświęcona będzie IV edycja Krajowego Kongresu Współpracy Lokalnej. Jak zaznaczył organizator, Kongres ten, to jedno z najważniejszych w Polsce wydarzeń poświęconych współpracy samorządów, organizacji społecznych i lokalnych liderów.
Organizatorem wydarzenia jest FRDL, a tegoroczny Kongres odbędzie się 1-2 października 2026 r. pod hasłem: „Praktyczne strategie na niepewne czasy”.
Jak podała FRDL, co roku Kongres gromadzi ok. 500 uczestników z całej Polski. Są wśród nich przedstawiciele samorządów, organizacji społecznych, administracji publicznej, środowiska naukowego, biznesu oraz lokalnych liderek i liderów. To przestrzeń wymiany doświadczeń, zdobywania wiedzy i budowania partnerstw, które bardzo często przeradzają się we wspólne inicjatywy i projekty.
Ideą Kongresu jest wzmacnianie współpracy międzysektorowej i rozwijanie lokalnego kapitału społecznego. Organizatorzy wychodzą z założenia, że współczesnych wyzwań – od bezpieczeństwa, przez zmiany demograficzne, po rozwój usług społecznych – nie da się skutecznie rozwiązywać w pojedynkę. Potrzebna jest współpraca samorządów, organizacji społecznych, mieszkańców, ekspertów i partnerów instytucjonalnych.
Mała Warszawa – przestrzeń stworzona do rozmowy
Tegoroczna edycja odbędzie się w Małej Warszawie przy ul. Otwockiej 14 w Warszawie – zabytkowej hali dawnej fabryki na warszawskiej Pradze, będącej dziś jedną z najbardziej charakterystycznych przestrzeni konferencyjno-eventowych w stolicy.
Industrialny charakter tego miejsca sprzyja nie tylko debatom i warsztatom, ale również temu, co od początku jest jednym z fundamentów Kongresu – rozmowie, wymianie doświadczeń i budowaniu trwałych relacji między uczestnikami.
W programie ponad 20 debat, paneli, warsztatów i sesji eksperckich
Według FRDL, program IV Krajowego Kongresu Współpracy Lokalnej odpowiada na najważniejsze wyzwania lokalnych wspólnot. Obejmuje ponad 20 debat, paneli, warsztatów i sesji eksperckich, przygotowanych wokół czterech ścieżek tematycznych:
- Razem w kryzysie – poświęconej bezpieczeństwu lokalnemu, odporności wspólnot, komunikacji kryzysowej i przeciwdziałaniu dezinformacji;
- Żywa demokracja – dotyczącej partycypacji mieszkańców, edukacji obywatelskiej, dialogu społecznego oraz zaangażowania młodzieży;
- Silne organizacje, silne partnerstwo – skupionej na współpracy samorządów i organizacji społecznych, finansowaniu organizacji pozarządowych (NGO), wolontariacie oraz wykorzystaniu nowych technologii i sztucznej inteligencji;
- Usługi blisko ludzi – poświęconej nowoczesnym usługom społecznym, polityce senioralnej, wsparciu rodzin oraz budowaniu lokalnych systemów usług.
Organizator Kongresu wskazał, że wśród tematów tegorocznych debat znajdą się m.in.:
- budowanie odporności lokalnej na sytuacje kryzysowe,
- edukacja obywatelska młodzieży,
- przeciwdziałanie dezinformacji,
- rozwój wolontariatu,
- wykorzystanie sztucznej inteligencji w administracji i organizacjach społecznych,
- wyzwania wynikające ze zmian demograficznych,
- współpraca JST i NGO,
- rozwój usług społecznych odpowiadających na potrzeby mieszkańców.
Szczegółowy program dostępny jest na stronie: kongreswspolpracy.pl/program–2026/.
Konkurs „Gwiazdy Współpracy Lokalnej”
Integralną częścią Kongresu jest ogólnopolski konkurs „Gwiazdy Współpracy Lokalnej”, skierowany do jednostek samorządu terytorialnego oraz organizacji pozarządowych realizujących wspólne działania na rzecz mieszkańców. Celem konkursu jest promowanie najlepszych przykładów partnerstwa między samorządami i organizacjami społecznymi oraz upowszechnianie rozwiązań, które są skuteczne, trwałe i mogą być inspiracją dla innych wspólnot lokalnych. Kapituła ocenia zgłoszenia według europejskich kryteriów STARS, analizując ich skuteczność, przejrzystość, adekwatność do lokalnych potrzeb, możliwość przeniesienia do innych miejsc oraz trwałość rezultatów. Laureaci zostaną ogłoszeni podczas Wieczoru Współpracy Lokalnej pierwszego dnia Kongresu – wskazała FRDL.
Informacje o konkursie: kongreswspolpracy.pl/konkurs/.
Wieczór Współpracy Lokalnej
Pierwszy dzień Kongresu zakończy Wieczór Współpracy Lokalnej – wyjątkowe spotkanie uczestników połączone z wręczeniem nagród w konkursie „Gwiazdy Współpracy Lokalnej”, rozmową z gościem specjalnym oraz bankietem. To przestrzeń sprzyjająca budowaniu relacji, wymianie doświadczeń i inicjowaniu nowych partnerstw – podkreśla organizator Kongresu.
Przy okazji FRDL zaznaczyła, że od pierwszej edycji, która odbyła się w 2023 roku, Krajowy Kongres Współpracy Lokalnej konsekwentnie rozwija się jako ogólnopolska platforma współpracy. Każda edycja podejmowała inne, aktualne wyzwania – od budowania platformy współpracy, przez demokrację deliberatywną i siłę partnerstw, aż po tegoroczne praktyczne strategie odpowiadające na niepewność współczesnego świata. W poprzednich edycjach udział wzięli m.in. Lech Wałęsa, dr Hanna Machińska, Jerzy Stępień, Stanisław Trociuk, Andrzej Porawski, Ewa Ewart, Piotr Jacoń, Michał Braun, Joanna Sadzik czy Łukasz Orbitowski.
Więcej informacji, w tym możliwość rejestracji udziału dostępne są na stronie: kongreswspolpracy.pl/.
„Nie oglądaj zmian. Twórz je. Spotykamy się 1-2 października w Warszawie” – zachęca Fundacja Rozwoju Demokracji Lokalnej im. Jerzego Regulskiego.
IV Krajowy Kongres Współpracy Lokalnej odbywa się pod patronatem Związku Gmin Wiejskich Rzeczypospolitej Polskiej.